2021 Eylül/September 1-32

The Ottoman Reaction to the Developments in the West Between the Years of 1703 and 1789

1703-1789 Yılları Arasında Batıdaki Gelişmelere Osmanlı Tepkisi

Prof. Dr. Ali AÇIKEL


Kaynak Göster / Citation
Chicago: 
Açıkel, Ali. "The Ottoman Reaction to the Developments in the West Between the Years of 1703 and 1789. Tarihçi 1, no.3 (Eylül 2021): 1-32.


Full Article                         Özet/Abstract
    Bu görsel boş bir alt niteliğe sahip; dosya adı Pdf-indir-Copy.png                                 Bu görsel boş bir alt niteliğe sahip; dosya adı 1200px-Youtube_icon.svg_-1024x1024.png      


Abstract

During the 18th century, the Ottomans reacted to the strengthening military solidarity, increasing material wealth and scientific developments among the European states from the second half of the 17th century, and to the Western influence that began to make feel itself on Ottoman society in the next century. After the terrible defeats of their army in the wars between 1683 and 1718, the Ottomans had to participate in European diplomacy and to follow a peaceable foreign policy. They also felt that they had to take military training and technical equipment of the West.  Since the Ottoman economy could not show the same developments in the West, they tried to follow an import substitution policy in order to reduce the import of industrial goods from the West.  As a reaction to Western commercial expansion, they politically attempted to exploit trade privileges. Depending upon Western impact in Ottoman society, the establishment of the first Ottoman printing press, the translation of a number of important books written in other languages into Ottoman Turkish, the changing of themes in Ottoman literature, and the acceptance of the baroque style in architecture deeply affected traditional social and cultural structures of the Ottoman State. These changes reveal that the Ottomans did not completely reject the developments in the West, they were influenced by some of the Western developments and adopted some as they considered necessary.
In this article, firstly, I will focus on changes seen in the Ottoman foreign policy and diplomatic contact with the Western countries in the 18th century. Secondly, I will examine generally the Ottomans response to the developments in the areas of military, economy, culture, and architecture taken place in the West in the same century. Finally, I will evaluate briefly the results from these analyses. 

Keywords: Ottoman Reforms, Ottoman-Western Conflict, the Tulip Era, Western Influence, Diplomacy

Özet

18. yüzyıl boyunca Osmanlılar, 17. yüzyılın ikinci yarısından itibaren Avrupa devletleri arasında gittikçe kuvvetlenen askeri dayanışmaya, artan maddi zenginliğe ve bilimsel gelişmelere ve sonraki yüzyılda Osmanlı toplumu üzerinde kendisini gösteren Batı etkisine tepki gösterdiler. 1683-1718 arası savaşlarda ordularının ağır yenilgilerini müteakip, Osmanlılar Avrupa diplomasisine katılmak ve barışçı bir dış politika izlemek zorunda kaldılar.  Aynı zamanda Batı’nın askeri eğitimi ve teknik donanımını almak zorunda olduklarını hissettiler. Osmanlı ekonomisi Batı’daki aynı gelişmeleri göstermediği için Batı’dan gelen endüstri ürünleri ithalatını azaltmak amacıyla ithal ikamesi politikası izlemeye çalıştılar. Batı ticari yayılmasına bir tepki olarak siyaseten ticari imtiyazları kullanmaya teşebbüs ettiler. Osmanlı toplumundaki Batı etkisine bağlı olarak, ilk Osmanlı matbaasının kurulması, farklı dillerde birçok önemli kitabın Osmanlı Türkçesine çevrilmesi, Osmanlı edebiyatında temaların değişmesi ve mimaride Barok üslubun kabulü Osmanlı Devleti’nin klasik sosyal ve kültürel yapısını derinden etkiledi. Bu değişimler Osmanlıların Batı’daki gelişmeleri tamamen reddetmediklerini, bir kısmından etkilendiklerini ve gerekli olanları benimsediklerini ortaya koymaktadır.
Bu makalede, ilk olarak, 18. yüzyılda Osmanlı dış politikasında görülen değişikliklere ve Batılı ülkelerle gerçekleştirilen diplomatik temasa odaklanacağım. İkinci olarak, aynı yüzyılda Batı’da meydana gelen askeri, ekonomi, kültür ve mimari alanlarındaki gelişmelere Osmanlıların ortaya koyduğu tepkiyi genel olarak inceleyeceğim. Son olarak da bu analizlerden elde edilen sonuçları değerlendireceğim.

Anahtar Kelimeler: Osmanlı Reformları, Osmanlı-Batı Çatışması, Lale Devri, Batı Etkisi, Diplomasi

References

  • Akın, Hatice. XVIII. Yüzyılın İlk Yarısında Osmanlı İmparatorluğu’nda Islahat Çalışmaları. Unpublished MA Dissertation, Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya 2011.
  • Arseven, Celâl Esad. Türk Sanatı. Istanbul: Cem Yayınevi, 1973.
  • Berkes, Niyazi. Türkiye’de Çağdaşlaşma. İstanbul: Doğu-Batı Yayınları, 2003.
  • Beydilli, Kemal. Büyük Friedrich ve Osmanlılar –XVIII. Yüzyılda Osmanlı-Prusya Münasebetleri. Istanbul: İstanbul Üniversitesi Yayınları, 1985.
  • Beydilli, Kemal. Türk Bilim ve Matbaacılık Tarihinde Mühendishâne Mühendishâne Matbaası ve Kütüphânesi (1876-1826). İstanbul: Eren Yayınları, 1995.
  • Çiğdem, Ahmet. Aydınlanma Düşüncesi. Istanbul: İletişim Yayınları, 2001.
  • Dávid, Géza, “Baron De Tott”, TDV İslam Ansiklopedisi, vol. 5, 83-84. İstanbul : Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1992.
  • Doğan, Mehmet. XVIII. Yüzyıl Osmanlı Askeri Islahatları(1703-1789), Unpublished MA Dissertation, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara 1999.
  • Erünsal, İsmail. “İslam Medeniyetinde Kütüphaneler” in Doğuştan Günümüze Büyük İslam Tarihi, vol. 14, 211-306. İstanbul: Çağ Yayınları, 1989.
  • Eyice, Semavi, “Batılılaşma: VI. Mimari”, TDV İslam Ansiklopedisi, vol. 5, 171-173. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1992.
  • Genç, Mehmet. Osmanlı İmparatorluğunda Devlet ve Ekonomi. İstanbul: Ötüken Yayınları, 2000.
  • Göçek, Fatma Müge. East Encounters West France and the Ottoman Empire in the Eighteenth Century. New York-Oxford: Oxford University Press, 1987.
  • Hayta, Necdet and Uğur Ünal. Osmanlı Devleti’de Yenileşme Hareketleri (XVII. Yüzyıl Başlarından Yıkılışa Kadar). Ankara: Gazi Kitapevi, 2005.
  • İhsanoğlu, Ekmeleddin, Osmanlılar ve Bilim Kaynaklar Işığında Bir Keşif. İstanbul:  Nesil Yayınları, 2003.
  • İsmail Hâmi Danişmend. Osmanlı Devlet Erkânı. İstanbul: Türkiye Yayınevi, 1971.
  • Kuban, Doğan. Türk ve İslam Sanatı Üzerine Denemeler. İstanbul: Arkeoloji Sanat Yayınları,  2010.
  • Kuran, Ercüment. “Osmanlı Devleti’nde Yenileşme Hareketleri”. Türk Dünyası El Kitabı, vol. I, 659-679. Ankara: Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları,  2001,
  • Lewis, Bernard. Modern Türkiye’nin Doğuşu. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1984.
  • McGowan, Bruce, “The Age of Ayans, 1699-1812”, An Economic and Social History of the Ottoman Empire, 1300-1914, (edits: Halil İnalcık, Donald Quataert), Cambridge: Cambridge University Press,  1994, 639-758.
  • Mertayak, Aydın. Nişli Mehmed Ağa’nın Rusya Sefâreti ve Sefaretnâmesi (1722-1723), MA dissertation, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tokat 2005.
  • Ogg, David. Europe of The Ancien Regime 1715-1783. London and Glasgow: Collins Clear-Type Press, 1966.
  • Özgen, Evşen, Yirmisekiz Mehmed Çelebi’nin Seyahatnamesi Üzerinden Fransa’da 18. Yüzyıl Mimarlık Ortamı ve Osmanlı Mimarlığı’na Etkisi,   Unpublished MS Dissertation,  İstanbul Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul 2010.
  • Polatcı, Türkan, Şehdî Osman Efendi’nin Rusya Sefâreti ve Sefaretnâmesi (1722-1723), MA dissertation, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tokat 2005.
  • Sabev, Orlin. İbrahim Müteferrika ya da İlk Osmanlı Matbaa Serüveni(1726-1746). İstanbul: Yeditepe Yayınları,  2006.
  • Sarıcaoğlu, Fikret. “1774-1789 Yıllarında Osmanlı Devleti’nin Dış Politikası”, Türkler, (editors. Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), vol. 12, 545-551. Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, 2002.
  • Savaş, Ali İbrahim. Mustafa Hatti Efendi Viyana Sefâretnâmesi. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1999.
  • Shaw, Stanford J.. History of Ottoman Empire and Modern Turkey. vol. I, Cambridge-London-New York-Melbourne: Cambridge University Press, 1976.
  • Tekeli, İlhan and Selim İlkin. Osmanlı İmparatorluğu’nda Eğitim ve Bilgi Üretim Sisteminin Oluşumu ve Dönüşümü. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1999.
  • Unat, Faik Reşit. Osmanlı Sefirleri ve Sefaretnameleri, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1992.
  • Unat, Faik Raşit. 1730 Patrona Halil İhtilali Hakkında Bir Eser Abdi Tarihi, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1999.
  • Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi, vol. III/1, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1983.
  • Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi, vol. IV/1, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1982.
  • Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Tarihi, vol. IV/2, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1983.
  • Yalçınkaya, Mehmet Alaaddin, “Osmanlı Zihniyetindeki Değişimin Göstergesi Olarak Sefaretnamelerin Kaynak Değeri”, OTAM, no. 7 (1996): 319-338.


Tarihler

  • Başvuru Tarihi / Submitted : 04.08.2021
  • Kabul Tarihi / Accepted : 20.09.2021
  • Yayınlanma Tarihi / Issued : 21.09.2021